Trái Đất của chúng ta được biết đến như một
hành tinh duy nhất tồn tại sự sống,
và vô cùng phong phú.
Dịch phụ đề: Jesuslovesyou Edit & Recync: cuongctcclh ++VT TeamSub++
Những năm qua, tôi đã rất may mắn
được đến với một trong số những nơi
đặc biệt và xa xăm trên Trái Đất,
để tìm tòi và quay phim các loài động vật.
Đây là loài hoa to nhất thế giới.
Cá voi xanh kìa!
Nó là sinh vật to lớn nhất hiện đang tồn tại trên hành tinh này.
Số động thực vật và sự đa dạng chủng loài là rất đáng kinh ngạc.
Số lượng ước đoán về các chủng loài
khác nhau dao động từ 6 triệu đến 100 triệu loài.
Không ai biết được có bao nhiêu loài động vật ở nơi đây.
Dù nhìn ở đâu bạn cũng sẽ thấy sự sống.
Thường có những bầy đàn khác nhau của cùng một chủng loài,
ví dụ như có 200 loài khỉ khác nhau.
315 loài chim ruồi
gần 1000 loài dơi
Và có ít nhất 35 nghìn loài bọ cánh cứng.
250 nghìn loài hoa khác nhau.
Đa dạng sinh học quả là đáng kinh ngạc.
(Ông cười)
Thậm chí trong khu rừng nhỏ bé ở Anh này
bạn có thể bắt gặp 4 hay 5 loài chim sẻ khác nhau.
Tại sao lại có sự đa dạng như vậy?
Và làm sao để chúng ta cảm nhận được một vùng rộng lớn sinh vật sống.
200 năm trước,
có một người được sinh ra để giải thích về sự đa dạng sinh học của sự sống.
Trong lúc đó, ông đã có bước cách mạng hóa cách mà chúng ta nhìn ra thế giới,
cũng như vị thế con người trong thế giới.
Tên ông là Charles Darwin.
Quyển sách này, quyển Holy Bible, (Kinh Thánh)
giải thích cách mà sự đa dạng kì diệu này xảy ra.
Ngày thứ 3 sau khi thế giới tạo thành, chúa đã tạo ra cây cỏ.
Vào ngày thứ năm thì tạo cá và chim,
và ngày thứ sau là động vật có vú,
và cuối cùng là con người.
Điều giải thích đó đã được tin tưởng thật sự,
bởi toàn bộ vùng Tây Âu trong suốt 2000 năm,
và nhiều thế hệ họa sĩ đã vẽ lại nó để sùng bái.
Bức họa này được vẽ ở Ý vào thế kỷ XVI.
Đây là Chúa trong Vườn Địa Đàng,
trong vườn với đủ mọi loài vật.
Đây Chúa đang kéo Adam ra khỏi Trái Đất.
Và đây là đang tạo người phụ nữ đầu tiên bằng cách đưa Adam vào giấc ngủ,
và rồi lấy một cái xương sườn của Adam nặn thành nàng Eva.
Eva được tạo ra, và được nâng đỡ bởi hai thiên thần.
Và khi Chúa đã hoàn tất, ngài nói với Adam và Eva,
"hãy sống có ích, tạo ra nhiều cái mới và bổ sung cho Trái Đất và chinh phục nó,
"và thống trị loài cá ở biển, loài chim trên trời,
"và mọi loài sống trên Trái Đất""
Điều này đã rõ rồi, rằng theo Kinh Thánh,
loài người có thể khai thác thế giới tự nhiên như họ mong muốn.
Quan điểm này của loài người vẫn tồn tại khi vào năm 1831,
một tàu nghiên cứu của Anh - Tàu Beagle, đã thực hiện một chuyến hải hành vòng quang thế giới.
Trên truyền, người bạn của thuyền trưởng
chính làCharles Darwin lúc 22 tuổi.
Họ băng qua Đại Tây Dương và hạ neo ở bờ biển Brazil.
Ở nơi đây, sự phong phú của thiên nhiên vùng nhiệt đới
đã làm ngạc nhiên những người khách mới đến,
tôi nhận ra điều đó khi tôi hồi tưởng lại
những bước đường của Darwin 30 năm trước
trong sêri phim truyền hình về sự đa dạng của tự nhiên.
Darwin khi còn là một cậu bé đã rất say mê sưu tập côn trùng,
và ở đây ông đã bị mê hoặc.
Một ngày ở khu vực nhỏ,
ông đã tìm ra 69 loài bọ cánh cứng khác nhau.
Ông đã viết trong hành trình
"Chúng đủ để làm khuấy động tinh thần của một nhà nghiên cứu sâu bọ
"để mong đợi một bộ sưu tập đặc sắc."
Họ đi về hướng Nam, vòng qua Mũi Sừng và đến với Thái Bình Dương.
Sau đó, vào tháng 9 năm 1835,
khi họ đã lênh đênh trên biển được gần 4 năm,
họ cập vào một hòn đảo ít ai biết đến thuộc quần đảo Galapagos.
Ở đây họ tìm thấy những loài sinh vật không có ở một nơi nào khác.
Những con chim cốc đã mất khả năng bay lượn.
Những con thằn lằn bơi qua ngọn sóng nhào
để sượt qua đáy biển.
Darwin, người đã được dạy về thực vật học và địa chất học ở Đại học Cambridge,
đã thu thập những mẫu động vật và cây cỏ,
và như thường lệ, ông lên bờ để nghiên cứu,
mô tả những gì ông tìm thấy trong chuyến đi.
"Tôi và người đầy tớ đã cập bờ một vài dặm gần hướng Đông Bắc,
"để tôi có thể khảo sát khu vực nói trên"
"giống như miệng núi lửa."
"Miệng núi lửa, có thể cho là vậy."
"Sự so sánh sẽ chính xác hơn"
"nếu như nói rằng nó nóng như lò sưởi kim loại gần Wolverhamton."
Ông cười.
Những cư dân người Anh ở Galapagos
nói rằng ông biết từ hình dạng mai rùa cạn khổng lồ
hòn đảo ban đầu của chúng.
Nếu nó có phần trước tròn trĩnh,
thì nó đến từ hòn đảo có nhiều nước ngọt, nơi có nhiều cây cỏ trên đất.
Những con đến từ nơi khô cạn hơn thì có phần lồi ra ở phía trước,
điều đó cho phép chúng vươn tới những cây mọc cao hơn.
Liệu những con rùa cạn này ở trên những hòn đảo cách biệt nhau, khác loài nhau?
Và nếu thế thì chúng có phải là tác phẩm tuyệt diệu của tạo hóa chăng?
Những điểm khác nhau mà Darwin đã chú ý đến
trong số những loài động vật ở Galapagos là sự nhỏ bé,
nhưng nếu chúng có thể phát triển,
thì có thể nào sau hàng ngàn hay hàng triệu năm
một chuỗi những loài khác nhau lại ra đời
dẫn đến sự thay đổi mang tính cách mạng?
Trên đường quay về, Darwin có thời gian suy nghĩ về nhữ thứ này.
Liệu rằng những loài vật có luôn luôn ổn định không,
nếu không thì nó sẽ thay đổi một cách chậm chạp?
Khi trở lại, ông đã sắp xếp những mẫu vật và gửi chúng đến
những nhà chuyên môn để nhân dạng và phân loại chúng.
Hầu hết xương động vật có vú và hóa thạch được gửi đến Richard Owen.
Owen là một trong số những nhà động vật học đại tài thời đó.
Ông là người đầu tiên nhận ra xương khủng long,
và thực sự đã đặt tên cho chúng,
sau đó ông trở thành người sáng lập và điều hành Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên ở London.
Rất nhiều trong số những mẫu vật của Darwin vẫn được bảo quản và quý trọng
ở đây trong số 70 triệu mẫu vật khác trong bảo tàng mà Owen sáng lập.
Và đây là một trong số đó.
Đây rõ ràng là hàm dưới của một loài to lớn, và khi Darwin tìm thấy chúng,
thì vẫn còn dính một ít da và lông,
và lần đầu tiên đó nó được nghĩ là phần sót lại của một loài chưa được biết tới.
Nhưng bây giờ chúng ta biết đó là
loài đã tuyệt chủng hơn 10 ngàn năm,
con lười đất khổng lồ.
Owen đã nghiên cứu nó rất tỉ mỉ
và rồi mô tả nó và đặt cho nó cái tên là Mylodon Darwinii,
với lòng kính trọng đối với sự phát hiện này.
Nhưng mối quan hệ giữa hai bậc thầy của khoa học lại không kéo dài.
Không lâu sau khi trở về, Darwin đã xây nhà ở Down House, Kent.
Tại đây ông đã viết về chuyến đi của mình
và làm việc với hiệp ước về san hô
và loài chân tơ, địa chất học và hóa thạch ở Nam Mỹ.
Nhưng ông cũng đã suy nghĩ sâu hơn về những gì
ông đã thấy ở Galapagos cũng như nơi khác.
Có lẽ muôn loài không tiến hóa.
Mỗi ngày, ông đi dạo trong lùm cây nhỏ này
mà ông đã trồng ở cuối khu vườn.
Và tại nơi đây ông đã suy ngẫm về những vấn đề của lịch sử tự nhiên,
bao gồm những điều bí ẩn -
làm sao một loài có thể trở thành một loài khác.
Ông ghi chú rằng đa số nhưng không phải là tất cả động vật
chú trọng sản sinh ra nhiều con non hơn là sự sống của chúng.
Con chim mái lông xanh này là một ví dụ
sẽ cho ra đời 12 trứng mỗi năm
và tương đương 50 trứng trong quãng đời của nó.
Và chỉ cần 2 trong số con non sống sót và lớn lên
để duy trì số chim trong loài.
Những con chim sống sót tất nhiên là những con khỏe mạnh nhất
và thích nghi tốt nhất với môi trường.
Đặc điểm của chúng được thừa hưởng.
Và sau nhiều thế hệ,
và nếu có sự thay đổi của môi trường thì loài vật cũng thay đổi.
Chỉ có những loài thích nghi tốt nhất tồn tại và đó chính là chìa khóa.
Ông gọi tiến trình đó là "Sự lựa chọn của tự nhiên"
Điều đó giải thích sự khác nhau giữa các loài chim sẻ
mà ông đã nghĩ tới sau khi trở về từ Galapagos.
Chúng rất giống nhau, ngoại trừ mỏ của chúng.
Con này có mỏ rất nhỏ và thanh mảnh được dùng để bắt côn trùng.
Mặt khác, con này thì
đến từ nơi có nhiều quả hạch
có mỏ to và chắc chắn để có thể mổ quả hạch ra.
Và có lẽ rằng
sau một thời gian địa chất dài,
và đặc biệt là loài vật đã tràn lan khắp mọi nơi,
những thay đổi đó chung qui là những thay đổi cấp tiến cần thiết.
Darwin đã phát thảo một bản vẽ trong cuốn sổ tay để minh họa cho ý tưởng của ông,
cho thấy cách mà tổ tiên chúng lại cho ra đời nhiều loài khác nhau,
và viết bên trên nó dòng chữ "Tôi nghĩ".
Và ông phải chứng minh học thuyết của mình,
ông bỏ ra nhiều năm liền để thu thập những chứng cớ đầy đủ và thuyết phục.
Ông là người viết thư đặc biệt.
Mỗi ngày ông viết gần như một tá thư
gửi đến các nhà khoa học và tự nhiên học
trên khắp thế giới.
Ông cũng nhận ra rằng
con người bắt đầu thuần hóa động vật,
điều đó chính là những thí nghiệm của ông được thực hiện qua hàng thế kỷ.
Tất cả chú chó nuôi trong nhà đều xuất thân từ tổ tiên là loài sói.
Những người chủ chọn những chú chó này vì chúng làm hài lòng họ.
Tự nhiên chọn lựa những loài động vật thích nghi tốt nhất với môi trường,
nhưng tiến trình thực chất cũng tương tự,
và trong cả 2 trường hợp đều đã tạo ra sự phong phú kinh ngạc ấy.
Dưới sự ảnh hưởng đó, rất nhiều trong số những giống khác nhau này
được xem như là những loài khác nhau bởi vì chúng không thể sống chung.
Một lí do rõ ràng nhất,
không tài nào mà một con Pekingese
có thể làm bạn với con Great Dane.
Dĩ nhiên nếu bạn dùng biện pháp thụ tinh nhân tạo
bạn có thể lai tạo giữa các giống với nhau,
nhưng đó là lý do con người đã chọn lựa giữa nhưng chú chó
trong một vài thế kỷ.
Tự nhiên đã chọn lựa trong số các loài động vật hàng triệu năm qua
hàng chục triệu năm, thậm chí là hàng trăm năm,
nên những gì đã xảy ra cho chúng ta thấy được những giống loài
giờ đây đã trở thành nhiều loài khác nhau.
Darwin khi còn ở Down House đã viết thư tới những người nuôi bồ câu và thỏ
để hỏi một cách chi li về thứ tự và kết quả.
Ông khi đó là người vùng quê và
biết cách gây giống ngựa,
cừu cũng như thú nuôi khác.
Và ông cũng làm thí nghiệm cẩn thận
với cây cỏ trong nhà vườn.
Nhưng Darwin biết rằng ý tưởng
những loài vật xuất hiện mà không cần can thiệp
sẽ làm cả xã hội ngạc nhiên,
và điều đó cũng trái ngược với đức tin của vợ ông, bà Emma,
người tín đồ trung thành của đạo Cơ Đốc.
Dĩ nhiên vì lí do đó, ông đã khó khăn để giữ vững quan điểm khoa học đó.
Ông nêu rõ vấn đề về việc không trở nên lôi cuốn nơi công cộng về đức tin của mình,
nhưng về cuối đời, ông đã không vào nhà thờ nữa.
Ngày chủ nhật, ông dẫn Emma và các con đến nhà thờ ở Down,
và khi họ ở trong nhà thờ,
ông đi ra ngoài và dạo quanh trên đường.
Dĩ nhiên là bởi vì ông sợ rằng
học thuyết của mình sẽ gây xúc phạm ở khía cạnh nào đó,
ông hoãn việc xuất bản sách năm này qua năm khác.
Nhưng ông đã viết một bản tóm lược dài về nó,
và ngày 5 tháng 7 năm 1844, ông viết lá thư này cho vợ mình.
"Gửi Emma.
"Anh vừa hoàn tất bản thảo về học thuyết..."
Một số bản thảo gồm 240 trang.
"Anh viết lá thư này phòng khi đột ngột qua đời,
"để em sẽ dành £400 để xuất bản."
Sau đó ông tiếp tục với danh sách những nhà tự nhiên học bạn của mình
mà đã được ông mời chỉn sửa và kiểm tra nó,
và ông kết thúc lá thư một cách đầy mê hoặc,
"vợ của anh...
"người thương yêu, CR Darwin."
Ông tiếp tục tích lũy bằng chứng và hoàn thiện học tuyết của mình trong 14 năm.
Nhưng sau đó ông đã bị ép buộc.
Tháng 7 năm 1858,22 năm sau khi quay về từ Galapagos,
tại đây trong căn phòng này, ông nhận được gói bưu phâm
từ một nhà tự nhiên học đang làm việc ở Indonesia.
Tên ông là Alfred Russell Wallace.
Ông đã trao đổi thư từ với Darwin trong một vài năm.
Nhưng gói bưu phẩm này thật khác.
Nó chứa một bài tiểu luận về ý kiển giống hệt như Darwin
về sự tiến hóa bởi sự chọn lọc tự nhiên.
Ý tưởng đến với Wallace khi ông ngồi trong lều khi hôn mê nhẹ bởi sốt rét.
Nhưng mặc dù ý tưởng của ông giống với Darwin,
ông đã không bỏ ra 20 năm thu thập
hàng núi mẫu vật để ủng hộ cho học thuyết như Darwin đã làm.
Nhưng ý tưởng này là của ai?
Cuối cùng, những thành viên cao cấp trong Hội Lannean
đã quyết định công bằng
bản tóm lược về học thuyết sẽ được đọc kế tiếp nhau
tại buổi họp mặt của hội tại nơi đây, Burlington House ở London.
Hội Linnean, và cho đến bây giờ
là nơi để các nhà khoa học nghiên cứu về thế giới tự nhiên tổ chức các cuộc gặp định kì
để trình bày và thảo luận về những quan sát và nhận định của họ.
Một cuộc gặp mặt đầu tiên được tổ chức
vào ngày 1 tháng 7 năm 1858 có 30 người tham dự.
Không một ai trong 2 ông có mặt.
Wallace cách Tây Indies 10, 000 dặm,
và Darwin khi đó đang đổ bệnh
và qua đời một vài ngày trước khi con trai ông ra đời.
Vì thế ông vẫn còn ở nhà tại Kent.
Và kết quả là 2 bài viết đều được đọc bởi thư ký,
và họ chỉ gây được rất ít ấn tượng đối với người tham dự.
Trong suốt năm tiếp theo,
darwin đã viết về học thuyết của ông một cách chi tiết.
Và gửi bản in đến nhà xuất bản John Murray,
công ty ông có văn phòng ở đường Albemar, Piccadilly, London.
Murray là nhà xuất bản lớn thời đó
và đã làm việc với Jane Austen và Lord Byron,
mà những ấn phẩm đầu tiên của họ vẫn thu hút được mọi người.
Darwin đã tóm lược lại toàn bộ học thuyết một cách đơn giản,
nhưng mặc dù vậy, nó vẫn gồm 400 trang.
Quyển sách được xuất bản vào ngày 24 tháng 11 năm 1859.
Đây không phải là ấn bản đầu tiên, thật là đáng tiếc.
Ấn phẩm đầu tiên đáng phải gồm nhiều trang hơn thế này.
Quyển này của tôi được tái bản lần thứ 6,
tôi mua nó khi mới 18 tuổi.
Và tôi đã phải bỏ ra 1 silinh.
Ấn phẩm lần đầu gồm 1250 bản đã nhanh chóng bán hết,
và nó chuẩn bị được tái bản.
Tái bản lần này rồi đến lần khác.
Quyển sách có rất ít thuật ngữ chuyên môn
nên mọi người đều dễ dàng hiểu được.
Và đoán trước được rằng nó sẽ gây ra sự xúc phạm,
không những chỉ đất nước này, mà là cả thế giới giáo hóa.
Điều làm xúc phạm đến luân thường
đạo lý của con người nhất đó là một ẩn ý
rằng con người không phải do Chúa tạo ra,
như cuốn "Chúa tạo ra thế giới" đã nói
nhưng bắt nguồn từ tổ tiên vượn cổ -
một quan niệm đã cho các nhà làm phim hoạt hình nhiều ý tưởng mới.
Những người đứng đầu Nhà thờ,
dẫn đầu là Samuel Wilberforce ở Bishop, Oxford,
đã đả kích cuốn sách vì nó hạ thấp Chúa
và trái với câu chuyện về Tạo Hóa trong cuốn Kinh Thánh.
"Ngài Darwin đã đi thơ thẩn trên con đường này
"và lạc vào khu rừng của tưởng tượng đầy xấu xa."
"Tôi đã đọc cuốn sách của ông với một sự đauu đớn..."
"Đó là những ý tưởng điên cuồng"
"của người hít phải hơi độc."
"Hoàn toàn thất bại."
Học thuyết của Darwin nói rằng sự sống bắt nguồn từ thực thể đơn giản,
và sau đó trở nên ngày càng phức tạp.
Ông biét một cách tuyệt hảo về
sự tiến hóa cùng với những câu hỏi liên quan.
Thực ra, một vài trong số những câu hỏi đó
vẫn chưa có câu trả lời xác đáng cho đến gần đây.
Nhưng ở thời của ông, nhiều nhà khoa học khác nhau
đã cho rằng đó là những vấn đề vô cùng khó khăn.
Và đứng đầu họ là Richard Owen,
người mà 20 năm trước đã đặt tên con lừa đất tuyệt chủng của Darwin.
Sau nhiều năm, hai ông đã hình thành sự ghét nhau sâu đậm
và xảy ra mối bất hòa.
Owen cho rằng câu chuyện về Vườn Địa Đàng là hoàn toàn đúng,
vì thật ra, Owen là một người sùng đạo.
Ông quả quyết rằng viện bảo tàng của mình
- Nơi cất giữ những điều kì diệu của tạo hóa -
mô phỏng theo kiến trúc của một nhà thờ lớn ở Châu Âu.
Và Owen cũng biết về đa dạng sống.
Thật ra ông đã bỏ ra cả sự nghiệp để sưu tập và phân loại chúng.
Nhưng ông đã phủ định rằng các loài vật tiến hóa theo thời gian.
Ông - Người nhà đại chất học tiên phong và đã thành công -
đã cho ra đời sự so sánh với nền khoa học mới được đặt ra,
thừa nhận rằng bản thảo về lịch sử cuộc sống thì có thể suy diễn ra
bằng cách xem xét vùng đất quanh đó.
Hãy nhìn những tảng đá ở Bắc Scotland này.
Hóa thạch nằm trong đá này đã từ rất lâu rồi.
Và chúng là đá cát.
Cát được nén kết chặt với nhau ở tầng đáy biển,
lớp này trên lớp khác.
Hãy nhìn xem có bao nhiêu lớp này!
Rõ ràng những lớp ở trên sẽ phải đổ xuống
sau những lớp ở dưới.
Vì vậy nếu bạn nhìn hạ từ trên xuống dưới bạn sẽ như được trở về với quá khứ.
Một mảnh hóa thạch được tìm thấy ở một lớp đặc biẹt,
là đang ở độ tuổi đặc thù.
Và nếu bạn nhận ra một hóa thạch,
bạn có thể bắt đầu ghép chúng lại để hình thành lịch sử của sự sống.
Ah, Micraster...
Kỹ năm nhận dạng và phân loại hóa thạch vào những thời kì hợp lý
là rất quan trọng khi tôi còn học Đại học.
Chúng tôi làm việc với những ngăn kéo như thế này,
với đầy hóa thạch của những loài khác nhau
nhưng chúng không có nhãn, chỉ được đánh số.
Vì vậy bạn sẽ mong rằng tìm được một cái...
... và nói rằng "Đúng rồi, chính là con tên đá."
Bây giờ tôi không còn nhớ nổi nó thuộc loại tên đá nào nữa.
Và khi bạn đến với bài kiểm tra thực hành,
giám khảo sẽ đưa ra một trong số chúng và nói
"Ok, cái này là gì?"
Và bạn chỉ có biết hoặc không biết,
và bạn chỉ biết được sau hàng giờ làm việc với những ngăn kéo này thôi.
Owen không phủ nhận sự liên tiếp xuất hiện các loài khác nhau.
Nhưng ông tin rằng mỗi loài hoàn toàn cách biệt nhau,
được ta ta một cách hoàn hảo.
Theo học thuyết của Darwin
thì cần có các liên hệ không những của những loài gần nhau
mà còn giữa những nhóm động vật lớn.
Nếu cá, bò sát, chim và động vật có vú tiến hóa từ những loài khác
thì chắc chắn chúng là trung gian giữa các nhóm loài lớn kể trên.
Và chúng là điểm khuyết.
Sau đó, 2 năm sau khi Darwin xuất bản "The Origin Of Species" (Nguồn gốc các loài)
Richard Owen đã tự mua hóa thạch
đáng kinh ngạc nhất về bảo tàng của mình.
Nó đã được tìm thất ở mỏ đá vôi này tại Bavaria.
Đá vôi ở đâu được gọt đẽo thành tấm phẳng và mịn
để dùng làm mái nhà từ thời đại Roman.
Đa số trống rỗng.
Nhưng đôi khi bạn tách chúng ra,
thì sẽ để lộ hình dạng một con tôm hay cá.
Bạn sẽ không thể cưỡng lại sự cám dỗ khỏi việc
kéo những phiến đá mà bạn thấy ra,
và sau đó mở nó ra như một quyển sách để nhìn vào từng trang
và có thể thấy một mảnh hóa thạch.
Nhưng mảnh hóa thạch này chưa từng được thấy qua.
Nó vẫn là một trong số những bảo vật
được lưu giữ tại Bảo Tàng Lịch sử Tự nhiên.
Chính là nó - Được gọi là archaeopteryx.
Nhìn trên cánh đây, không có một vết hư hỏng nào
và trải dài xuống đuôi.
Vì thế Owen không chút do dự khi nói rằng nó làm một con chim.
Nhưng nó không giống như những loài chim mà mọi người được biết đến,
bởi vì nó có vuốt phía trước cánh,
và sau đó lại phát hiện rằng nó không có mỏ nhưng lại có hàm và răng.
Và một cột xương nâng đỡ đuôi nó.
Vì thế nó là một nửa bò sát, một nửa chim.
Đây là mối liên kết giữa 2 nhóm loài lớn: bò sát và chim
nhưng nó đã không còn tồn tại.
Bạn có thể nhìn thấy những sợ tơ ở đây.
Những mâu khác cùng loài cho ta thấy lông của chúng rõ ràng hơn.
Từ bộ xương của archaeopteryx ta biết được rằng nó bay không giỏi.
Vì thế sẽ không bất ngờ nếu chúng được thế chỗ
bởi một loài chim khác hiện đại và hiệu quả hơn.
Và đó là điều tất yếu của mối liên hệ giữa các nhóm loài lớn.
Nhưng đôi khi chúng lại bị tuyệt chủng,
và cách để chúng ta biết sự tồn tại của chúng là dựa vào hóa thạch còn lại.
Mặc dù thế, hiện nay vẫn còn một loài chim
minh họa cho liên kết giữa nhóm loài chim hiện đại và bò sát.
Những tổ chim Hoactzin trong đầm lầy vùng nhiệt đới Nam Mỹ.
Cá sấu luôn rình rập dưới nước đợi những con non rớt xuống,
vì thế khả năng bám chặt là vô cùng quí báu.
Và loài chim này có cách làm rất thú vị.
Những con non vẫn còn móng vuốt trên cánh giống như loài Archaeopteryx.
Đây rõ ràng là cơ hội sống sót cho chúng khi trên cánh có thêm chân trước
và có ngón chân với những móng vuốt.
Có một sinh vật sống khác ngày nay
cũng cho thất được mối liên hệ giữa các nhóm loài
là con cháu của nhóm bò sát nhưng lại có quá trình tiến hóa khác
và đã tiến hóa, không phải mọc lông vũ, mà là lông mao
đó là thú mỏ vịt.
Khi tìm thấy loài thú mỏ vịt lần đầu ở Châu ÂU và Châu Úc
vào cuối thể kỷ XVIII,
mọi người đã không tin vào mắt mình.
Họ nói nó là một trò đùa They said it was a hoax -
đúng hơn là sự chắp ghép từ nhiều loài khác nhau.
Và theo phương diện nào đó thì những người hoài nghi đó đã đúng.
Thú mỏ vịt là sự phối hợp lạ thường giữa nhiều loài động vật.
Nó vừa là động vật có vú, vừa là bò sát.
Vì vậy nó đã cho chúng ta một vài gơi ý
về làm thế nào mà loài có vú đầu tiên phát triển.
Khi bắt đầu sinh sản, nó tách rời đàn, chỉ trừ một con bạn tình của nó.
Trong tổ, sâu trong hang, nó đẻ trứng.
Đó là liên kết giữa thú mỏ vịt với bò sát,
và nó đáng được ngợi ca
như là loài có vú nguyên thủy.
Vậy liên kết giữa các nhóm loài lớn
là thực sự tồn tại,
trong cả động vật sống lẫn hóa thạch.
Mặc dù những mẫu hóa thạch đã cho ta câu trả lời về vấn đề
các mối liên hệ nhưng nó lại nảy sinh nhiều vấn đề khác.
Nó đã bắt đầu rời rạc.
Những mẫu hóa thạch đầu tiên trong thời ở Darwin
đến từ thành hệ mang tên Cambrian,
và có 2 loại chính ở đây,
cái giống như lưỡi cưa này được gọi là Graptolithina,
còn cái giống như con mọt này được gọi là Trilobites
Liệu có phải chăng sự sống trên Trái Đất bắt đầu với
những sinh vật đơn giản này?
Khi còn trẻ, tôi là nhà sưu tập hóa thạch với tất cả đam mê.
Tôi lớn lên tại thành phố Leicester,
và khu này gọi rừng Charnwood, không xa thành phố lắm,
có những tảng đá lâu năm nhất trên thế giới,
lâu hơn cả đá ở Cambrian.
Vì thế tôi nghĩ là sẽ không có hóa thạch.
Tôi sẽ chẳng có cơ hội nào để tìm thấy hóa thạch trong đá ở đây.
Quả đúng như vậy,
có rất ít hình dạng trên đá
giống như cái này đây.
Nhưng tìm hiểu về chúng chỉ là sai lầm.
Ý tôi, sau cùng thì
làm thế nào và vật gì có thể nằm trong tảng đá cực kì cổ này?
Sau đó, năm 1957,
một chàng học sinh nhẫn nại và sáng dạ hơn tôi
đã tìm thấy một vật đáng nhớ
và không thể chối cãi được - dấu tích sót lại của một sinh vật sống.
Và đây chính là nó, trong Bảo tàng Leicester,
nơi nó được đưa tới để bảo đảm an toàn.
Nó được gọi là Charnia.
Ai có thể ngờ rằng đây là dấu vết của một loài sinh vật?
Nó có thân ở giữa và cành hai bên.
Thật ra nó trông giống như Bút biển
mà ngày nay sống ở các rặng san hô.
Sau sự khám phá đó, hàng loạt sinh vật cũng được tìm thấy
trong đá cực kì lâu đời,
không những ở rừng Charnwood mà còn ở nhiều nơi trên thế giới.
Những người săn hóa thạch tìm kiếm tại đồi Ediacra ở Úc
đã khám phá ra những hình dạng khác lạ.
Đầu tiên, nhiều nhà khoa học đã không tin
rằng những dấu vết mờ nhạt là của loài sứa.
Nhưng bây giờ đã có nhiều mẫu được phát hiện để chắc chắn rằng
đây chính là loài sứa.
Vậy chúng ta đã biết rằng sự sống
không bắt đầu đột ngột với những loài sinh vật đơn giản ở Cambrian.
Sự sống đã bắt đầu từ sớm, sớm hơn nữa,
đầu tiên là những vi sinh vật rồi sau đó dần phát triển lớn hơn,
những vẫn rất mềm vàm mỏng manh nên chúng để lại rất ít dấu vết trên đá.
Câu hỏi về tuổi của Trái Đất đã tạo ra một vấn đề khác về học thuyết của Darwin.
Vào thế kỷ XVII, một giáo sĩ Ai Len đã dựa trên phả hệ ghi trong Kinh Thánh
để dò ngược lại đến Adam được tạo ra vào tuần lễ tạo hóa
và khi đó phải vào năm 4004 Trước Công Nguyên.
Khi đó chúng ta vẫn còn chưa biết gì vê thế giới,
nên mọi việc đều trở nên khó khăn.
Các nhà địa chất học Victoria đã kết luận rằng
Trái Đất đã có hàng triệu năm tuổi.
Nhưng chính xác là bao nhiêu triệu năm - không ai có thể biết được cả.
Hơn 50 năm sau khi Darwin xuất bản cuốn sách The Origin,
một khám phá mới đã ra đời dường như có vẻ rời xa khoa học
nhưng lại cho ta một câu trả lời cuối cùng.
Một người phụ nữ Ba Lan làm việc tại Paris tên là Marie Curie
đã khám phá rằng một số loại đá có chứa nguyên tố gọi là Urani
mà nó phân rã ở cường độ ổn định, quá trình đó gọi là bức xạ.
Ngày hôm nay,
một thế kỷ sau khi bà có một phát hiện vô cùng quan trọng,
phương pháp kết nối bằng cách
thực hiện những thay đổi trong năng lượng phóng xạ đã đạt đỉnh cao.
Đây là một mẫu lấy từ đá lâu trong khu rừng Charnwood.
Và những tinh thể nhỏ bé này có 562 triệu năm tuổi.
Từng ấy thời gian đã đủ cho
sự chọn lọc tự nhiên tạo ra hóa thạch
mà từ đó dẫn đến những động thực vật ngày nay chúng ta được biết đến.
Nhưng vẫn còn sự phản đối.
Nếu tất cả động vật trong cùng một nhóm loài lớn đều có cùng một nguồn gốc,
thì làm thế nào để một loài động vật phân bố
rộng khắp trên các châu lục ngoại trừ Nam Cực?
Tại sao loài ếch ở Châu Âu và Châu Phi
cũng được tìm thấy ở Nam Mỹ,
ở bờ bên kia của Đại Tây Dương,
mặc dù loài ếch có da thấm nước
và không thể sống sót trong nước biển?
Chính Darwin cũng có 2 ý nghĩ.
Một là chính chúng đã đi theo cây cối trôi ở biển.
Và ý thứ hai là có lẽ đã xuất hiện đất liền nối các lục địa với nhau,
nhưng dù thế cả 2 ý nghĩ đều không thuyết phục được ông.
Thậm chí đến năm 1947,
khi tôi đang là sinh viên địa chất học ở Cambridge,
vẫn chưa nó giải thích thuyết phục nào cả.
Trở lại năm 1912, một nhà địa chất học người Đức cho rằng
vào thời rất xa xưa
mọi lục địa của Trái Đất đều liền với nhau
để tạo nên một lục địa khổng lồ,
và thời gian trôi qua thì nó cũng tách rời nhau thành nhiều phần.
Đó đã cho ta một câu trả lời.
Nhưng khi tôi hỏi một vị giáo sư khi ông đang diễn thuyết
rằng tại sao ông không nói cho chúng tôi biết điều đó trong bài diễn thuyết,
ông đáp rằng,
"khi nào anh cho tôi thấy có lực trên Trái Đất có thể làm lục địa dịch chuyển 1mm
"thì thôi sẽ đề cập về nó. Cho đến bây giờ, ý kiến đó chỉ là vớ vẩn thôi chàng trai!"
Nhưng sau đó vào thập nhiên 60,
chúng ta không thể vẽ bản đồ đáy biển một cách chi tiết,
và khám phá rằng không chỉ các lục địa đã thay đổi vị trí
giống như nhà địa chất học người Đức đã nghĩ đến,
mà chúng vẫn còn đang di chuyển.
Đã được đẩy lên từ bên dưới lớp vỏ Trái Đất,
chạy dọc 2 bên bờ đại dương và kéo theo lục địa cùng với nó.
Động vật lưỡng cư đã tiến hóa trên lục đại khổng lồ này
và đã đến từng nơi khác nhau và rồi tách rời nhau ra.
Vấn đề đã được giải quyết!
Dĩ nhiên vấn đề lớn nhất của mọi người
là lời tranh cãi về sự tồn tại của Chúa
vào đầu thế kỷ XIX bởi mục sư người Anh tên là William Paley.
Ông nói, giả sử chúng ta đang đi dạo ở vùng quê và nhặt được thứ này.
Bạn sẽ biết được khi nhìn vào nó
nó được thiết kế để chỉ giờ.
Chắc hẳn phải có người làm ra nó.
Và cũng giống như nếu bạn nhìn vào
một trong số những cấu trúc phức tạp ngoài tự nhiên,
chẳng hạn như mắt người.
Và người duy nhất tạo ra mắt của con người chỉ có thể là Chúa.
Những nhà khoa học phản hiến hóa xác nhận rằng mắt chỉ có thể nhìn được
khi nó đã hoàn thiện.
Mặc khác Darwin cho rằng mắt người đã được phát triển
và ngày càng trở nên phức tạp sau thời gian lâu dài.
Điều đó chỉ thực hiện được nếu mỗi gian đoạn phát triển
có bước cải thiện hơn so với trước,
và hôm nay chúng ta hiểu biết đủ
về vương quốc động vật để biết điều đó là cần thiết.
Một số loài động vật đơn giản không có gì ngoài cơ quan cảm thụ ánh sáng
để cho chúng biết sự khác nhau khi sáng và tối.
Nhưng nếu một dải cơ quan được hình thành
và sẽ tạo ra bóng đen,
và cho biết được hướng của ánh sáng.
Và nếu lỗ bóng càng sâu và gần hơn thì sẽ tạo ra một hình ảnh mờ.
Nước nhầy sẽ được tiết ra sẽ uốn cong tia sáng và tụ lại vào một điểm.
Nhưng nếu chất nhầy rắn lại thì sẽ tạo thành một thấu kính chính xác
và cho ra hình ảnh sáng và rõ hơn.
Tất cả những khu vực chức năng hoàn thiện
ở những cấp độ phức tạp khác nhau đểu được tìm thấy ở các động vật sống.
Loài sinh vật đơn bào này có một cơ quan thụ cảm ánh sáng.
Sâu dẹt có một hốc nhỏ chứa nhiều điểm thụ quang,
thì thế chúng có thể phát hiện bóng của các loài săn mồi.
Một con ốc sên nhìn thấy mờ nhạt cũng để cho chúng tìm được thức ăn.
Và loài bạch tuộc có một con mắt
với thấu kính cực tốt có thể thấy chi tiết hơn con người.
Vì vậy cấu trúc mắt người không phụ thuộc
vào sự giúp đỡ của 'nhà thiết kế siêu nhiên'.
Nó có thể tự thân tiến hóa,
mỗi lần đều đem lại lại thuận lợi hơn giống như học thuyết của Darwin đòi hỏi.
Sự lựa chọn của tự nhiên, dĩ nhiên,
yêu cầu một loài động vật phải chuyển hóa từ thế hệ này sang thế hệ tiếp theo.
Hiển nhiên là trẻ con giống với bố mẹ.
Ai cũng biết điều đó.
Nhưng bạn nghĩ về nó khi nào, và làm thế nào nó lại xảy ra?
Vào thời của Darwin, không một ai có một ý kiến nobody had the faintest idea
về cơ chế hoặc quy luật chi phối quá trình đó,
ngoại trừ người đàn ông làm việc tại thành phố Brno,
mà bây giờ là Cộng Hòa Czech, vào cùng lúc mà Darwin viết sách ở Kent.
Tên ông là Gregor Mendel.
Ông đã khám phá ra định luật về di truyền
bằng cách trồng hàng nghìn cây trà
và quan sát xem sự thay đổi của chúng từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Ông nhận thấy rằng trong khi các tính trạng
được truyền cho thế hệ sau,
thì một số lại có thể nhảy một thế hệ. Làm thế nào mà điều đó xảy ra?
Mendel đã giải thích điều đó rằng mỗi cây, mỗi cơ thể,
đều chứa các nhân tố có nhiệm vụ
tạo ra những tính trạng đặc thù.
Ngày nay chúng ta gọi là gen,
nhưng không ai biết bằng cách nào chúng hoạt động mãi đến 100 năm sau.
Và rồi câu trả lời được tìm ra tại Cambridge.
Năm 1953, tại đây, viện nghiên cứu Cavendish 2 nhà nghiên cứu trẻ,
francis Crick và James Watson, đang làm một mô hình như thế này.
Đó là cách nghĩ và suy đoán của họ về cấu trúc
của một phân tử phức tạp được tìm thấy trong gen của mọi động vật - DNA.
Điều quan trọng là những chuỗi này,
vòng quanh trục -
và đây là chuỗi thứ hai, cũng vòng quanh.
Đây là chuỗi xoắn kép.
Công việc với các phân tử DNA được biết là rất chi tiết
và đó ta có thể chứng minh mọi chuyện đáng kinh ngạc.
Gen lấy từ một con vật thì có thể thực hiện chức năng của nó bên trong con khác.
Ví dụ như gen đã làm cho con sứa tỏa sáng,
khi được cấy vào một con chuột thì cũng làm con chuột tỏa sáng.
Các đoạn mã di truyền cũng có thể tiết lộ cho ta các mối quan hệ.
Thậm chí tòa án chấp nhận rằng dấu vết DNA
có thể cho biết ai là cha của một đứa bé.
Và nó cũng tiết lộ rằng một loài động vật liên quan thế nào với một loài khác.
Nó đã chứng minh, ví dụ, loài kanguru
sống trên đất liền và chạy với những bước nhảy xa -
có quan hệ gần gũi với loài gấu túi sống leo trèo trên cây.
Loài chuột chù ăn côn trùng này có người họ hàng biết bay
và cũng tìm côn trùng - Loài dơi.
Và nhánh của họ nhà voi này, trở về với lịch sử
sống trong nước và trở thành bò biển.
Vì vậy, 150 năm sau khi xuất bản cuốn sách mang tính cách mạng của Darwin,
ngành di truyền học đã xác nhận điều hoàn toàn chính xác
mọi sự sống đều liên quan nhau.
Và điều đó đã cho phép chúng tôi tự tin xây dựng
biểu đồ hình cây phức tạp để miêu tả lịch sử của sự sống.
Nó bắt đầu ở đại dương,
khoảng 3000 triệu năm trước.
Các phân thử hóa học phức tạp bắt đầu kết nối với nhau
để tạo thành các khối đơn bào hiển vi.
Chúng là hạt giống của "cây sự sống" khi bắt được gieo trồng.
Chúng có thể tự phân chia, nhân bản giống hệt như vi khuẩn.
Và thời gian trôi qua, chúng phân hóa thành nhiều nhóm khác nhau.
Một số gắn kết lại với nhau tạo thành những chuỗi.
Đó chính là loài tảo mà chúng ta biết ngày nay.
Một số "quả cầu" khác lại tự co rút
để tạo nên một cơ thể với khoang bên trong.
Chúng là những sinh vật đa bào đầu tiên -
bọt biển chính là dòng dõi của chúng.
Nhiều sự thay đổi xuất hiện, cây sự sống lớn lên và càng chi chít.
Một số loài có thể di chuyển và phát triển thêm cái miệng dẫn đến ruột.
Số khác lại có cơ thể cứng cáp hơn bởi có dây bên trong.
Chúng được phát triển dọc theo cơ thể.
Một nhóm họ hàng khác có cơ thể phân thành nhiều đốt
với chỗ lồi ra ở 2 bên giúp chúng có thể di chuyển ở đáy biển.
Một trong số sinh vật thân đốt đã phát triển thêm lớp ngoài bảo vệ
làm cho cơ thể chúng cứng chắc hơn.
Vì thế bây giờ ở đại dương có sự đa dạng chủng loài phong phú.
Và sau đó, 450 triệu năm trước,
một vài trong số những sinh vật có vỏ ngoài đã trườn khỏi nước và lên đất liền.
Và ở đây, cây sự sống đã đâm cành thành nhiều loài khác nhau
và chúng khám phá môi trường sống mới.
Một trong số các nhóm đó đã phát triển đã kéo dài mang ở trên lưng
mà sau nhiều thế hiện đã phát triển hơn thành những chiếc cánh.
Loài côn trùng đã xuất hiện.
Cuộc sống đã xuất hiện trên không và phân hóa thành vô số hình thù.
Trong khi đó, trở lại với đại dương,
những sinh vật có dây chạy dài đã được được bao bọc bởi xương.
Hộp sọ cũng được phát triển, với hàm có thể chộp lấy con mồi và giữ chặt.
Chúng lớn hơn và mọc vây
gắp liền với các cơ cho phép chúng bơi nhanh và mạnh hơn.
Vì thế loài cá ngày nay đã thống trị cả đại dương.
Một nhóm khác lại phát triển khả năng hít thử từ mặt nước.
Nhưng chiếc vây dần trở thành những cái chân và 375 triệu năm trước,
một số ít trong số các sinh vật có đốt sống đã theo loài côn trùng tiến vào đất liền.
Chúng là loài lưỡng cư với da ẩm và đẻ trứng dưới nước,
nhưng một vài con cháu của chúng đã tiến hóa thành da khô và có vảy
và rồi chấm dứt quan hệ với nước bằng cách đẻ trứng ở vùng kín nước.
Loài bò sát này là tố tiên của loài rùa cạn, rắn, thằn lằn và cá sấu ngày nay.
Và dĩ nhiên chúng bao gồm một nhóm đến để thống trị đất liền - Khủng long.
Nhưng 65 triệu năm trước, một thảm họa đã ập đến Trái Đất.
Sự cân bằng giữa các loài động vật đã bị phá vỡ.
Tất cả mọi loài khủng long đều bị tiêu diệt, ngoại trừ một nhánh
có lớp vảy trở thành bộ lông.
Chúng là loài chim.
Trong khi chúng sải cánh trên bầu trời,
một nhóm loài nhỏ tầm thường còn
sống sót bắt đầu tăng nhanh về số lượng ở dưới đất.
Sinh vật này khác hẳn với đối thủ của chúng
bởi vì chúng có máu nóng và được bao phủ bởi một lớp lông
chúng là động vật có vú đầu tiên.
Khi mặt đất trơ trụi sau thảm họa, chúng có cơ hội của mình.
Máu nóng, cơ thể độc lập cho phép chúng hoạt động mọi lúc,
vào đêm cũng như là ngày.
Và ở khắp mọi nơi, từ Bắc Cực cho đến vùng Nhiệt Đới.
Trong nước cũng như trên đất liền.
Trên bãi cỏ hay các ngọn cây.
(Ông cười)
Không có sự nghi ngờ nào vễ mối quan hệ gần gũi với loài vượn.
Cơ thể chúng ta giống với chúng,
tỉ lệ chân tay hoặc khuôn mặt có thể khác,
nhưng mặc khác, chúng ta rất, rất giống loài vượn.
Sự sắp xếp các cơ quan, tính chất của máu,
cơ chế hoạt động của cơ thể...
Tất cả đều đồng nhất.
Và DNA đã xác nhận điều đó.
Thật ra chúng ta có quan hệ gần gũi với loài vượn giống như
loài vượn với khỉ, và giống như hổ và sư tử
có quan hệ gần gũi với các loài trong họ nhà mèo.
Đột nhiên hình ảnh từ quá khứ xa xôi đã hiện ra
khi mà tổ tiên của loài người
để thích nghi với thay đổi của môi trường,
chúng đã lội xuống và nhô đầu lên khỏi mặt nước
để tìm thức ăn.
Thời điểm quyết định đó của tổ tiên chúng ta
đã có những bước tiến trở thành khỉ hoặc loài người.
Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên là
một trong số những bảo tàng về tự nhiên quan trọng nhất thế giới.
Richard Owen đã xây dựng nó,
nhưng hơn một thế kỷ trôi qua,
những khám phá mới về khoa học đã cho thấy rằng quan điểm của ông
rằng các loài sinh vật không bao giờ thay đổi, luôn luôn ổn định là sai lầm.
Những hiểu biết uyên thâm của Charles Darwin đã được chứng minh là đúng.
Và bây giờ, để đánh dấu kỷ niệm 200 năm ngày sinh của ông,
tượng của ông đã được đặt ở một vị trí mới
đó là ở giữa hành lang chính.
Những hiểu biết của Darwin đã cách mạng hóa
cách mà con người nhìn ra thế giới.
Bây giờ chúng ta đã hiểu tại sao có nhiều loài sinh vật khác nhau,
tại sao chúng lại phân bố khắp thế giới.
Và tại sao cơ thể của chúng cũng như của chúng ta lại có hình thù như vậy.
Bởi vì loài vi khuẩn đã tiến hóa,
chúng ta có thể tạo ra phương cách chống lại bệnh tật chúng gây ra.
Và bởi vì chúng ta có thể gỡ rối những mối quan hệ phức tạp
giữa động vật và thực vật trong cộng đồng tự nhiên.
Chúng ta có thể dự kiến trước một vài hậu quả khi bắt đầu can thiệp vào tự nhiên.
Nhưng trên hết, Darwin đã cho thấy rằng chúng ta không cô đơn giữa thế giới.
Chúng ta không có quyền thống trị đối với chúng.
Chúng ta lệ thuộc vào các qui luật và các tiến trình,
giống như mọi loài khác -
Đó chính là mối quan hệ thực sự của chúng ta.
++ VT TeamSub ++ jesuslovesyou & cuongctcclh